Learn how to hear and say "sz" and "ś"

Cześć! Witajcie w pierwszej lekcji w roku 2022.

Jeszcze nie widzieliśmy się w tym roku, więc: Szczęśliwego Nowego Roku!

Szczęśliwego...

To zwykle jest dosyć trudne słowo do wypowiedzenia.

Szczęśliwego.

Bo mamy tutaj "sz" i "ś".

Ja często słyszę pytanie: "Jaka jest różnica między "sz" i "ś"?

Bo ja nie słyszę żadnej różnicy."

Jeśli nie słyszycie różnicy między "sz" i "ś" to jest normalne, jeśli uczycie się języka polskiego kilka miesięcy.

To naprawdę jest taka subtelna różnica dla osób, które nie są Polakami.

I w tej lekcji nauczę Was, jak poprawnie, to znaczy dobrze, wymawiać "sz" i "ś".

A jeśli chcecie zobaczyć więcej lekcji polskiego ze mną, to zapraszam Was serdecznie na moją stronę polishwithdorota.pl

Znajdziecie tam bardzo praktyczne kursy wideo.

A jeśli zapiszecie się na mój newsletter,

dostaniecie dostęp do jednego kursu wideo, za darmo!

I będziecie mieli dostęp do ekskluzywnych lekcji wideo.

W tej chwili jest już 10 takich lekcji i każda z tych lekcji jest z ćwiczeniami.

Zapraszam serdecznie: polishwithdorota.pl

A teraz zaczynamy już lekcję na temat "sz" i "ś".

Tutaj, na Youtubie, nauczę Was jak wymawiać "sz" i "ś",

a w lekcji z newslettera nauczę Was, jaka jest różnica między "dż", "dz" i dź".

I w tej lekcji z newslettera będą ćwiczenie i do wymowy "dż", "dz", dź" i do wymowy "sz", "ś".

Więc zapraszam serdecznie. Jeśli zapisaliście się do newslettera, to po prostu sprawdźcie swój email.

Zaczynamy od "sz".

"Sz" piszemy jako "s - z".

I to jest bardzo podobny dźwięk do "sh" w angielskich słowach, na przykład:

"shampoo", "cash".

Ale po polsku to "sz" jest trochę bardziej twarde.

Mówimy: "sz". Moje usta wyglądają tak.

Widać moje górne i dolne zęby, tak,

a mój język jest z tyłu, tak na środku, i jest taki trochę ściśnięty.

"Sz", "sz", "sz".

A oto kilka słów, gdzie mamy dźwięk "sz":

Obserwujcie moje usta.

Szampon.

Szafa.

Poszłam.

Mieszkasz.

Kosz.

Koszyk.

Robisz.

A więc to jest "sz".

Posłuchajcie jeszcze słów, gdzie słyszymy "sz", ale nie piszemy "sz".

Mąż.

Kucharz.

Lekarz.

Pomóż.

Popatrz.

Tutaj gdzie słyszycie "sz"?

Mąż, popatrz, pomóż.

Mhm, na końcu.

I kiedy na końcu jest "ż / rz",

które możemy zapisać jako "z" z kropką (ż) albo "rz", mówimy "sz".

To jest normalne, naturalne i tak się po prostu dzieje, kiedy mówimy.

Mówię: to mój [mąsz]. Nie mówię: to mój "mąż". M-m, nie.

Mówię: to dobry [lekasz], nie: to dobry "lekarz".

Nie. [Mąsz], [lekasz].

Ale "ż/rz" czytamy jako "sz" nie tylko na końcu słowa.

Czasami też po kilku literach "ż/rz" czytamy jak "sz".

Posłuchajcie przykładów.

Książka.

Krzesło.

Trzy.

Przepraszam.

Wyższy.

Zmierzch.

Chrzan.

W tych wszystkich słowach "ż/rz", pisane jako "rz" albo "z" z kropką (ż) czytamy jako "sz".

Chrzan, trzy, książka.

To jest normalne i naturalne.

I tak jest kiedy mamy literki "p", "t", "k", "sz" i "h/ch".

Kiedy "ż/rz" jest przed albo po tych literach, czytamy je jako "sz".

A jak mówimy "ś"?

Kiedy mówię "ś", moje usta wyglądają tak.

"Ś", ś".

Podnoszę tutaj te części ust: "ś", "ś".

Moje usta są trochę szerzej.

I też widać tylko moje górne zęby: "ś", "ś".

Mój język jest troszkę niżej, jest taki płaski.

I ja też czuję jak mój język dotyka trochę moich zębów. "Ś", ś", "ś".

Najważniejsze jest, żebyście tu podnieśli usta do góry. ""Ś", ś".

I dolna warga też trochę do góry" "ś".

Uwaga! Różnica między "sz" i "ś". Obserwujcie moje usta.

"Sz".

"Ś".

"Sz".

"Ś".

"Sz".

"Ś".

Widzicie różnicę? Słyszycie różnicę?

Jest naprawdę nieduża, ale jednak różnica.

A oto kilka słów gdzie mamy "ś".

Środa.

Święto.

Coś.

Siostra.

Kasia.

Siebie.

Hej, ale w słowach: Kasia, siostra, siebie nie ma "ś"!

Hmm... jest!

Mówimy "ś", ale piszemy "s - i".

Dźwięk "ś" możemy zapisać na dwa sposoby.

Po pierwsze tak jak "s" z kreską, tak jak w słowie "środa".

A po drugie jako "s - i", tak jak w słowie "siostra", na przykład.

Kiedy piszemy "s - i"?

Kiedy potem mamy litery: "a", "e", "i", "o", "u" (i to może być "u" otwarte albo "ó" zamknięte), "ą", "ę".

Więc nie piszemy "ś", to znaczy "s" z kreską plus "a".

Nigdy tak nie piszemy.

Wtedy piszemy tylko "sia", jak w słowie Kasia.

Nie piszemy "s" z kreską plus "o".

Wtedy piszemy "sio", tak jak w słowie siostra.

I tak się dzieje ze wszystkimi tymi literkami:

"a", "e", "i", "o", "u", "ą", "ę".

Dlatego piszemy "siostra", "si", ale czytam "ś", siostra.

I zawsze "si" czytamy po polsku jak "ś", nie jak "si".

No dobrze, bardzo rzadko. Na przykład "sigma" czytamy jako "si",

ale 99% słów, które mają "si" czytamy jako "ś".

Siostra, Kasia, siebie.

Podsumowanie.

Kiedy mówię "sz", moje usta wyglądają tak: "sz".

Kiedy mówię "ś", moje usta wyglądają tak: "ś".

"Sz".

"Ś".

"Sz".

"Ś".

Posłuchajcie kilku słów, które są bardzo podobne, w których jest "sz" i "ś" i obserwujcie moje usta.

Kasza.

Kasia.

Kasza.

Kasia.

Kosz.

Koś.

Kosz.

Koś.

Szyła.

Siła.

Szyła.

Siła.

A na koniec mam dla was taką bardzo praktyczną informację,

o tym, kiedy piszemy "ś", a kiedy "sz".

Bo często widzę ten błąd, a to jest bardzo, bardzo łatwe.

Uwaga!

W czasie teraźniejszym w formie "ty" prawie zawsze piszemy "sz", "s - z".

Masz. Robisz. Czytasz. Mieszkasz.

Jest tylko jeden wyjątek, jedna nieregularna forma.

Jaka?

"Jesteś".

Tutaj piszemy "ś", "s" z kreską.

Ale wszystkie, wszystkie inne formy mają na końcu "sz".

Ty teraz robisz, ty teraz masz, ty teraz mieszkasz.

A w czasie przeszłym wszystkie, absolutnie wszystkie formy "ty" mają na końcu "ś".

To znaczy "s" z kreską.

Na przykład: byłeś, byłaś, robiłeś, robiłaś, miałeś, miałaś.

I tak dalej, i tak dalej.

Czas teraźniejszy: "sz".

Jeden wyjątek: jesteś.

Czas przeszły: "ś".

Byłeś, byłaś.

Mam dla was jeszcze zadanie domowe.

Proszę w domu czytać te słowa.

Proszę po prostu zatrzymajcie to wideo, po prostu zróbcie pauzę

i czytajcie te słowa bardzo wyraźnie mówiąc "sz" i "ś".

Możecie wziąć lusterko albo telefon

i obserwować swoje usta.

Mówić: kasza, Kasia, kasza, Kasia.

Możecie też robić takie ćwiczenie:

"Sz".

"Ś".

"Sz".

"Ś".

"Sz".

"Ś".

W ten sposób nauczycie się, jaka jest różnica między tymi dwoma dźwiękami.

To koniec naszej lekcji, dziękuję Wam bardzo.

I pamiętajcie, że dziesiejszym newsletterze jest też druga lekcja fonetyczna

na temat różnicy między "dż", "dz" i "dź".

I w tej lekcji są ćwiczenia nie tylko o "dż", "dz", "dź",

ale też o różnicy między "sz" i "ś".

Tak że zapraszam serdecznie.

Do zobaczenia w następnej lekcji.

Miłego dnia i papa!