Heeft CO2-neutraal vliegen zin? | NOS op 3
Je hebt 50 euro en je moet kiezen: een retourtje Maastricht-Groningen met de trein
of een retourtje Schiphol-Milaan met het vliegtuig. Dat is een redelijk een no-brainer.
We vliegen dan ook steeds vaker en vooral veel goedkoper
in Nederland is het aantal budget-vliegers sinds 2010 zelfs verdubbeld en wereldwijd gaat het net zo hard.
Voor de komende 20 jaar wordt zelfs bijna een verdubbeling verwacht voor alle passagiers naar meer dan 7 miljard in
2035
Maar de luchtvaart is wel de meest milieubelastende vorm van transport.
Per jaar pompen vliegtuigen zo'n 800 miljoen ton CO2 en andere stoffen de lucht in.
Dat is 2 procent van de totale menselijke uitstoot. Maar dat wordt veel meer.
Je kan daar zelf iets tegen doen, vaak van nog geen 1 of 2 tientjes.
Afhankelijk van je vlucht. Er zijn tools waarmee je jouw CO2-uitstoot kunt berekenen en die hoeveelheid kun je zelf teniet doen door
milieuprojecten te steunen die jouw uitstoot compenseren.
Dat kan door bijvoorbeeld bomen te planten in Bolivia,
biogasinstallaties te bouwen in Tanzania, windmolens in Nicaragua, efficiënte cooking-stoves in Oeganda etcetera.
Waarom daar? Omdat in ontwikkelingslanden met de minste inspanning tegen de laagste prijzen de meeste winst valt te boeken en er zijn internationale
keurmerken die er op toezien dat het ook daadwerkelijk gebeurt.
Bovenop je compensatie help je er ook de levensstandaard van de lokale gemeenschap mee vooruit. Win-win. Want zo heb je èn je schuldgevoel,
als je dat hebt, èn je uitstoot afgekocht.
Logisch ook want de vervuiler betaalt, toch? Ja,
maar ook: nee. Want het is op vrijwillige basis op eigen initiatief en uit eigen zak.
Dus als jij extra betaalt om schoon te kunnen vliegen en de rest niet,
is het eigenlijk precies andersom.
De vervuiler betaalt juist niet en iedereen wil toch zo goedkoop mogelijk vliegen. Geen wonder dat maar zo weinig mensen compenseren.
Het worden er weliswaar steeds meer, maar nog steeds koos bijvoorbeeld bij KLM vorig jaar slechts één op de acht honderd passagiers
voor de optie om een beetje extra te betalen om de uitstoot te compenseren.
Dat zet geen zoden aan de dijk. De grote vraag is:
waarom geldt dat principe van de vervuiler betaalt wel voor jou, mij, bedrijven en overheden, maar niet voor de luchtvaartsector zelf?
Waarom zit er geen BTW op vliegtickets, is er geen accijns op kerosine en geen belasting op CO2?
Om twee simpele redenen:
Ten eerste: een hele sterke lobby en ten tweede: het is nou eenmaal heel erg moeilijk regels opleggen aan een sector die per definitie
in meerdere landen opereert.
De luchtvaart bleef dan ook buiten schot in het klimaatakkoord van Parijs.
Want de afspraken die daar zijn gemaakt moeten de landen vooral zien na te komen op nationaal niveau.
Toch is er zowaar een beginnetje gemaakt.
Vorig jaar werd in Montreal door
191 landen een akkoord bereikt door de internationale burgerluchtvaartorganisatie van de VN.
De afspraak is dat vanaf 2020 de sector in ieder geval zelf de groei in CO2-uitstoot gaat compenseren.
Door milieuprojecten te steunen. Een uniek en historisch akkoord
Maar niet zonder kritiek, want de macht van de VN is ook maar beperkt. De afspraken zijn op vrijwillige basis
en ook wordt alleen de groei gecompenseerd, terwijl de uitstoot het toch echt omlaag zal moeten om de klimaatdoelen te halen.
Ook kan je niet oneindig bomen planten om de groei van de luchtvaart bij te houden.
Er zal geïnvesteerd moeten worden in innovatie zoals efficiëntere vliegtuigen en biobrandstof.
Compenseren is dus geen structurele oplossing. Heeft jouw piepkleine individuele
bijdrage door CO2-neutraal te vliegen dan überhaupt wel zin?
Ja,
een beetje. Als één van de druppels op de gloeiende plaat. Jouw carbon footprint zal in elk geval niet groter worden
en ergens anders op de wereld wordt iemand er ook daadwerkelijk beter van.
Meer kan je op dit moment als individu niet doen, behalve
niet vliegen.