De duizenden WOII-bommen onder onze voeten
We zijn hier vlakbij Overloon.
En ze gaan hier zo een Britse geschutgranaat uit de Tweede Wereldoorlog laten ontploffen.
Hier is de afgelopen dagen door een hobbyist met een metaaldetector deze granaat aangetroffen.
Dat is gewoon echt wel fors.
Dagelijks worden er in Nederland niet-ontplofte explosieven gevonden uit de oorlog.
En de laatste tijd zijn dat er steeds meer.
Het komt zelfs zo vaak voor dat de Explosieven Opruimingsdienst...
...continue met vier tot zes van dit soort teams op pad is om ze te ruimen.
Maar hoeveel ligt er nog? En hoe komen we er vanaf?
11:43, opgelet! 3...2...1...
Precies 75 jaar geleden staat Nederland voor een gigantische taak.
Na jaren van oorlog ligt het land vol met mijnen, bommen en...
...granaten.
Dat al die munitie niet ontploft is, heeft meerdere redenen.
Het kan bijvoorbeeld tijdens gevechten zijn achtergelaten en daarna vergeten.
Of je kunt denken aan bommen die door vliegtuigen zijn geloosd...
...als ze hun daadwerkelijke doel niet konden vinden.
En dan zijn er ook nog explosieven die door een technische fout niet afgingen.
Want bedenk: in oorlogstijd werden er in korte tijd...
...en met beperkte middelen heel veel explosieven gemaakt.
En dan ging er nog weleens iets mis met de kwaliteit van de ontstekers of de springstof.
Het resultaat is een land vol onontplofte munitie.
Op deze kaart kun je zien waar bommen zijn geruimd, waar luchtaanvallen plaatsvonden...
...en waar Duitse mijnenvelden lagen.
Aan de kust waren het er honderden.
Vrijwilligers en ook Duitse krijgsgevangenen zijn bezig met het opruimingswerk.
Maar inmiddels is het de verantwoordelijkheid van de Explosieven Opruimingsdienst.
Zij ontmantelen allerlei explosieven in binnen- en buitenland.
En in deze schatkamer bewaren ze wat ze zoal tegenkomen.
Die geschutgranaat die in het begin van de video de lucht in ging, dat is bijvoorbeeld deze.
Maar eerder vonden ze ook houten mijnen en een complete Duitse Panzerfaust.
Vooral waar zwaar gevochten is en rondom strategische plekken...
...ligt nog veel onontploft materiaal.
Denk bijvoorbeeld aan Schiphol, waar ruim 130 luchtaanvallen plaatsvonden.
En ook in zee liggen nog volop explosieven.
Zeemijnen uit de oorlog, maar ook gedumpte munitie.
Berucht is het Gat van Zierikzee, waar jarenlang oude explosieven in werden gedumpt.
Historici van Beobom, een bedrijf dat onderzoek doet naar explosieven...
...schatten dat er nog ongeveer 100.000 ton aan onontplofte munitie in de grond zit.
En daarom komen er bij de EOD jaarlijks zo'n 2500 meldingen binnen.
Maar de laatste weken is het een stuk drukker.
Wat we zien als gevolg van de coronacrisis is dat heel veel mensen thuis zitten.
Mensen hebben meer tijd over.
En wat gaan de mensen doen? Ze gaan wandelen in de natuur.
Maar er zijn ook heel veel mensen die zich bezighouden met het zoeken met een metaaldetector...
...de magneet gaan gebruiken om te magneetvissen...
...en daar krijgen we heel veel meldingen van.
Dat ding was 30 kilo, dus ik moest zo...
...die schep d'r helemaal onder zetten...
...en dan zo drukken met m'n voet.
Als we dan kijken naar de periode voor de coronacrisis...
...dan zaten we zo tussen de 25 en 35 meldingen per week die we binnenkregen...
...op dit moment zijn dat er tussen de 80 en 90...
...oftewel, drie keer zoveel.
En mocht je nou zelf een oud explosief vinden, neem het dan niet mee naar huis...
...want dat is levensgevaarlijk, maar bel wél de politie.
Zij komen dan kijken en als het om een explosief gaat, schakelen zij de EOD in.
Zij bepalen om wat voor explosief het gaat...
...en maken een inschatting van de mogelijke risico's.
Rekening houden met ondergrondse leidingen...
...natuurlijk ook bovengrondse leidingen.
Zijn er gebouwen in de buurt, of is het bijvoorbeeld een Natura 2000-gebied?
Want dat willen we natuurlijk ook niet beschadigen.
Vervolgens wordt het explosief onschadelijk gemaakt...
...dat betekent in veel gevallen: opblazen.
Als het risico erg groot is, worden er robots ingezet...
...of werken ze met een bompak.
Maar dat beschermt niet alles.
En als het om hele grote explosieven gaat...
...dan moet ook de omgeving worden afgezet en ontruimd.
De schokgolf van zo'n lading, als die afgaat...
...die zou ook heel veel huizen beschadigen.
Zulke ruimingen halen de media, maar het komt dus veel vaker voor dat er iets wordt gevonden.
Het risico is zelfs zo groot dat bij veel bouwprojecten...
...d'r preventief gezocht moet worden of er toch niet toevallig iets ligt.
Vermoedelijk blijft dat nog wel even zo.
Want experts van Beobom schatten dat met het huidige tempo waarin we munitie opruimen...
...we in het jaar 2145 nog steeds explosieven uit de Tweede Wereldoorlog tegenkomen.
Bedankt voor het kijken, en wil je meer van dit soort explosieve video's zien...
...abonneer dan even op ons kanaal.
