How To Master Greek Diminutives In 8 Minutes

Βάζω στο τσάι μου, γαλατάκι

και το ανακατεύω με ένα κουταλάκι.

Αυτό είναι ένα κουταλάκι,

ένα μικρό κουτάλι, δηλαδή.

Όταν κάτι είναι μικρό ή λίγο,

αντί να χρησιμοποιήσουμε τις λέξεις μικρός ή λίγος,

προσθέτουμε την κατάληξη -άκι.

Σχηματίζουμε δηλαδή με άλλα λόγια,

μία καινούρια λέξη,

που ονομάζεται υποκοριστικό.

Στην κουζίνα μου έχω επίσης ένα πιρουνάκι,

ένα πιατάκι,

ένα φλιτζανάκι.

Στον καθημερινό τους λόγο,

οι Έλληνες χρησιμοποιούν πάρα πολύ τα υποκοριστικά,

όχι μόνο για να δηλώσουν ότι κάτι είναι μικρό,

αλλά και σε άλλες περιπτώσεις που θα μάθουμε μαζί σήμερα.

Αρχικά όταν θέλουν να είναι ευγενικοί,

όταν θέλουν να ζητήσουν κάτι με ευγενικό τρόπο.

Για παράδειγμα,

θα μπορούσα να έχω ένα ποτηράκι κόκκινο κρασί

ή μπορείς να μου φέρεις λίγο νεράκι.

Επίσης όταν θέλουν να εκφράσουν την αγάπη τους

και την τρυφερότητά τους.

Γι'αυτή την περίπτωση, έχω ένα παράδειγμα,

από την παιδική μου ηλικία.

Τη μαμά μου τη λένε Βάσω,

και όταν ήμουν εγώ παιδάκι,

πριν ακόμα γεννηθούν τα αδέρφια μου,

ο μπαμπάς μου τη φώναζε χαϊδευτικά Βασούλα.

Βασούλα είναι το υποκοριστικό του ονόματος Βάσω.

Εγώ τότε ίσα που είχα ξεκινήσει να μιλάω

και ό,τι άκουγα το επαναλάμβανα.

Έτσι στην αρχή και για πολύ καιρό,

αντί να τη λέω μαμά την έλεγα κι εγώ Βασούλα,

όπως άκουγα τον μπαμπά μου να τη φωνάζει.

Μία ακόμη περίπτωση, που χρησιμοποιούμε τα υποκοριστικά,

είναι όταν κάτι μας αρέσει.

Για παράδειγμα,

αγόρασα ένα λευκό φορεματάκι για την παραλία.

Με τη λέξη φορεματάκι,

δεν εννοώ ότι το φόρεμα είναι πολύ μικρό

σε μέγεθος,

αλλά ότι είναι καινούριο, μου αρέσει

και ανυπομονώ να το φορέσω.

Τέλος, χρησιμοποιούμε τα υποκοριστικά

όταν θέλουμε να συμπαρασταθούμε σε κάποιον.

Αν για παράδειγμα,

ένας συμφοιτητής μας, δεν περάσει στις εξετάσεις

και είναι θλιμμένος,

μπορούμε να πούμε,

μην στεναχωριέσαι βρε Γιαννάκη,

δε χάθηκε ο κόσμος!

Θα προσπαθήσεις περισσότερο την επόμενη φορά

και είμαι σίγουρη ότι θα περάσεις.

Τώρα η κατάληξη των υποκοριστικών

διαφέρει ανάλογα με το γένος.

Η κατάληξη -άκι που είναι και η πιο κοινή,

ταιριάζει και στα τρία γένη

και τα μετατρέπει αυτόματα σε ουδέτερα.

Ο δρόμος, το δρομάκι.

Η ταβέρνα, το ταβερνάκι.

Το δέντρο, το δεντράκι.

Μόνο σε θηλυκές λέξεις

ταιριάζουν οι καταλήξεις -ίτσα και -ούλα.

Τι όμορφη κοπελίτσα που έχει γίνει η κορούλα σου.

Μόνο σε αρσενικά ουσιαστικά

ταιριάζουν οι καταλήξεις -άκης, -άκος και ούλης.

Γιαννάκης, σκυλάκος και αδερφούλης.

Σε λίγες μέρες έρχονται στο Λονδίνο

η αδελφούλα και ο αδελφούλης μου.

Τώρα μπορεί να αναρωτιέστε, αν υπάρχει κάποιος κανόνας,

που να μας βοηθάει να καταλάβουμε

ποια κατάληξη ταιριάζει σε κάθε λέξη.

Η απάντηση είναι όχι.

δεν υπάρχει κάποιος κανόνας που να εξηγεί,

γιατί λέμε αδελφούλης

αντί για αδερφάκης.

Είναι κάτι που θα το μάθετε σιγά, σιγά,

εμπειρικά, όσο περισσότερο χρησιμοποιείτε τη γλώσσα.

Τέλος κάτι που πρέπει να προσέξετε

με τα υποκοριστικά,

είναι ότι κάποιες φορές έχουν αρνητικό χαρακτήρα.

Δεν τα χρησιμοποιούμε ούτε γιατί αγαπάμε κάποιον,

ούτε γιατί κάτι είναι μικρό,

αλλά το ακριβώς αντίθετο,

γιατί θέλουμε να μειώσουμε την αξία κάποιου.

Λέμε για παράδειγμα,

μην κάνεις σα γυναικούλα.

Δηλαδή μην συμπεριφέρεσαι με μικροπρέπεια.

Είναι ένας δασκαλάκος μωρέ

ή είναι μία δασκαλίτσα.

Και οι δύο λέξεις έχουν υποτιμητικό χαρακτήρα.

Αν κάποιος το πει αυτό,

προσπαθεί να μειώσει τη θέση και το κύρος

αυτού του ανθρώπου

και σίγουρα δεν το λέει για καλό.

Αυτό λοιπόν, ήταν το μάθημα για σήμερα,

Aν σας άρεσε,

μην ξεχάσετε να κάνετε ένα μεγάλο like,

γιατί πραγματικά με αυτό τον τρόπο

βοηθάτε και στηρίζετε το κανάλι μου.

Και αν θέλετε να κάνετε περισσότερη εξάσκηση

με τα υποκοριστικά,

θα σας πρότεινα να δείτε, αυτό εδώ το βίντεο,

όπου αναλύω το τραγούδι, η συννεφούλα.

Ένα τραγούδι γεμάτο με υποκοριστικά.

Εμείς θα τα πούμε την επόμενη φορά, στο επόμενο μάθημα.

Μέχρι τότε, φιλάκια πολλά!!!