×

We use cookies to help make LingQ better. By visiting the site, you agree to our cookie policy.


image

Baha Stories, TÜRKÇENİN BÖLGELERE GÖRE KULLANIMI

TÜRKÇENİN BÖLGELERE GÖRE KULLANIMI

Türkiye'de yaklaşık 80 milyon Türkçe konuşan insan yaşıyor. Ve Türkiye kocaman bir ülke. Doğal olarak konuşulan Türkçe bölgeden bölgeye değişir.

Türkçenin farklı bölgelerdeki kullanımına “ağız” denir. (bazen “şive” denir.) Yani telaffuzlar farklılık gösterir. Örneğin İstanbul ağzı, Diyarbakır ağzı, Konya ağzı...

Türkçe yazı yazarken İstanbul ağzı esas alınır. Ama konuşurken belli bir kural yoktur. Ama Türkiye'nin BBC'si olan TRT'de çalışıyorsan kesinlikle İstanbul ağzıyla konuşman gerekir.

Her bölgenin, şehrin, bazen köyün kendine özgü bir ağzı vardır. Ağız, telaffuz ile ilgilidir. Bunun dışında kullanılan kelimeler de bölgeden bölgeye değişir.

Türkiye'nin doğusunda ve güneydoğusunda genellikle Kürtler yaşar. Bazı Kürtler Türkçeyi ilkokulda yani 6-7 yaşındayken öğrenirler. Bunun için onların Türkçesi biraz farklıdır. Bazılarının aksanı ağırdır. “K” harfi yerine “G” harfini kullanmayı tercih ederler.

Örneğin “kız” yerine “gız”, “kapı” yerine “gapı” derler. Veya “Kış geldi.” yerine “Gış geldi.” diyebilirler. “Kırıldı” yerine “Gırıldı” gibi.

Türkiye'nin batısında “-ecek, -acak” ekinin kullanımı farklıdır: “Bakacak mısın?” yerine “Bakcan mı?” “Açacak mısın?” yerine “Aççan mı”, “Yapacak mısın?” yerine “Yapcan mı?” gibi.

Türkiye'nin ortasındaki bölgelerde yani Konya'da, Ankara'da, Karaman'da “N” harfinin kullanımı biraz farklıdır. Bu harfi vurgularlar. “Zengin” yerine “zeNgin”, “yeni” yerine “yeNi” derler. Onlar da “K” harfi yerine “G” harfini kullanırlar.

Bence Türkiye'deki en komik ağız, Karadeniz ağzıdır. Özellikle Karadeniz'in doğusunda konuşulan Türkçeyi anlamak zordur: Trabzon, Rize, Artvin. Bugün hâlâ Trabzon'un bazı köylerinde Yunanca konuşulur. Artvin'in bazı köylerinde de Hemşince (bir tür Ermenice) konuşulur.

Karadeniz'de “çocuk” kelimesi yerine “uşak” kelimesi tercih edilir. “Uşak” kelimesinin birinci anlamı “erkek hizmetçi”dir. İkinci anlamı “çocuk”tur.

Trakya bölgesindeki Türkçe de bana komik geliyor. Orada yaşayan insanlar “H” harfini genellikle telaffuz etmiyorlar. Örneğin, “haydi” yerine “aydi”, “hep” yerine “ep” gibi. “Erkek çocuk” için “kızan” kelimesini kullanırlar. “Aptal” yerine “susak” derler.

İzmir'de bazı şeylere farklı isimler verilmiştir: “Simit”e “gevrek”, “çekirdek”e “çiğdem”, “domates”e “domat” derler. “mısır”a “darı”, “incir”e “yemiş” derler. Ancak bunlar yazı dilinde kullanılmaz.

Kars şehri 1878-1918 arasında Rus yönetimindeydi. Bunun için onlar birkaç Rusça kelimeyi günlük hayatta kullanırlar. Erzurum'da da Rusların etkisiyle “patates”e “kartol”, “askere” “saldat”, “su”ya “voda” denir.

Iğdır, Türkiye'nin doğusunda yer alan küçük bir şehirdir. Oradaki halkın yarısı Azerbaycan Türküdür. Onlar Azerbaycan Türkçesi konuşurlar. Iğdır'a komşu olan Kars'ta da benzer bir durum söz konusudur.

Mardin'de birkaç köyde İsa Mesih'in dili Aramicenin modern hali olan Süryanice konuşulur. Ayrıca onlar Süryaniceyi ibadet dili olarak da kullanırlar.

Kayseri'de, Kahramanmaraş'ta 19. yüzyılda Rusya'dan Türkiye'ye göç eden Çerkesler yaşar. Özellikle yaşlı Çerkesler hâlâ Çerkesce konuşurlar. Ayrıca Kahramanmaraş'ta 1990'lardaki savaştan sonra Türkiye'ye gelen Çeçenler yaşar.

Sonuç olarak, Türkiye'deki ağızlar (şiveler) bölgeden bölgeye farklılık gösterir. Ancak yazı dili standarttır. İzmir'de de Diyarbakır'da da aynı şekilde yazılır. Bence anlaşılması en zor ağız Doğu Karadeniz ağzıdır.

Bazı Türk dizilerinde bu farklı ağızları göstermeye çalışırlar. Ancak bence bunları duymanın, öğrenmenin en iyi yolu Türkiye'yi gezmektir.


TÜRKÇENİN BÖLGELERE GÖRE KULLANIMI VERWENDUNG DES TÜRKISCHEN NACH REGION USE OF TURKISH BY REGION ИСПОЛЬЗОВАНИЕ ТУРЕЦКОГО ЯЗЫКА ПО РЕГИОНАМ

Türkiye'de yaklaşık 80 milyon Türkçe konuşan insan yaşıyor. In der Türkei sprechen etwa 80 Millionen Menschen Türkisch. There are about 80 million people in Turkey speak Turkish. Ve Türkiye kocaman bir ülke. And Turkey is a big country. Doğal olarak konuşulan Türkçe bölgeden bölgeye değişir. Naturally speaking Turkish varies from region to region. Естественный разговорный турецкий язык варьируется от региона к региону.

Türkçenin farklı bölgelerdeki kullanımına “ağız” denir. Die Verwendung von Türkisch in verschiedenen Regionen wird als "Mund" bezeichnet. The use of Turkish in different regions is called “mouth”. Использование турецкого языка в разных регионах называется «рот». (bazen “şive” denir.) (sometimes called "accent".) (иногда называемый «диалектом».) Yani telaffuzlar farklılık gösterir. Die Aussprachen unterscheiden sich also. So pronunciations differ. Так что произношение разное. Örneğin İstanbul ağzı, Diyarbakır ağzı, Konya ağzı... For example, Istanbul mouth, Diyarbakır mouth, Konya mouth ... Например, Стамбульский диалект, Диярбакырский диалект, Коньяский диалект...

Türkçe yazı yazarken İstanbul ağzı esas alınır. Beim Schreiben auf Türkisch wird der Mund von Istanbul als Grundlage genommen. When writing in Turkish, the mouth of Istanbul is taken as basis. При написании на турецком языке за основу взят стамбульский диалект. Ama konuşurken belli bir kural yoktur. Aber es gibt keine spezifische Regel beim Sprechen. But there is no specific rule when talking. Но определенных правил при разговоре нет. Ama Türkiye'nin BBC'si olan TRT'de çalışıyorsan kesinlikle İstanbul ağzıyla konuşman gerekir. Aber wenn Sie arbeiten an TRT, die Türkei Istanbul bbc definitiv zu reden vor dem Mund benötigen. But if you are working on TRT, Turkey's Istanbul bbc's definitely need to talk to her mouth. Но если вы работаете на TRT, BBC в Турции, вам обязательно следует говорить на стамбульском диалекте.

Her bölgenin, şehrin, bazen köyün kendine özgü bir ağzı vardır. Each region, city, and sometimes the village has its own mouth. В каждом районе, городе, иногда деревне есть свой диалект. Ağız, telaffuz ile ilgilidir. Im Mund geht es um die Aussprache. The mouth is about pronunciation. Рот связан с произношением. Bunun dışında kullanılan kelimeler de bölgeden bölgeye değişir. Davon abgesehen variieren die verwendeten Wörter von Region zu Region. Other than that, the words used vary from region to region. Кроме того, используемые слова также варьируются от региона к региону.

Türkiye'nin doğusunda ve güneydoğusunda genellikle Kürtler yaşar. Kurds live in Turkey's east and southeast often. Курды в основном живут в восточной и юго-восточной Турции. Bazı Kürtler Türkçeyi ilkokulda yani 6-7 yaşındayken öğrenirler. Some Kurds learn Turkish in primary school, when they are 6-7 years old. Некоторые курды изучают турецкий язык в начальной школе, то есть в возрасте 6-7 лет. Bunun için onların Türkçesi biraz farklıdır. For this, their Turkish is somewhat different. Bazılarının aksanı ağırdır. Einige haben einen Akzent. Some have a heavy accent. У некоторых сильный акцент. “K” harfi yerine “G” harfini kullanmayı tercih ederler. Sie bevorzugen den Buchstaben „G“ anstelle des Buchstabens „K“. They prefer to use the letter "G" instead of the letter "K".

Örneğin “kız” yerine “gız”, “kapı” yerine “gapı” derler. For example, instead of "girl" they say "gız", "door" instead of "gapı". Veya “Kış geldi.” yerine “Gış geldi.” diyebilirler. Or they may say, "Winter is here." “Kırıldı” yerine “Gırıldı” gibi. Wie "GIRIL" statt "kaputt". Like "GIRIL" instead of "broken".

Türkiye'nin batısında “-ecek, -acak” ekinin kullanımı farklıdır: “Bakacak mısın?” yerine “Bakcan mı?” “Açacak mısın?” yerine “Aççan mı”, “Yapacak mısın?” yerine “Yapcan mı?” gibi. Turkey's west "will, will" use the crop is different: "Are you going to see?" Instead of "Did carers who?" "Will you answer that?" Instead of "ACC Is," "Will you do it?" Instead of "Did yapcan?" Like. В западной Турции суффикс «будет, -ачак» используется по-другому: «Будешь смотреть?» вместо «Это ваш смотритель?» — Вы откроете? «Ты голоден» вместо «Сделаешь это?» вместо «Можете ли вы это сделать?» в качестве.

Türkiye'nin ortasındaki bölgelerde yani Konya'da, Ankara'da, Karaman'da “N” harfinin kullanımı biraz farklıdır. In the middle region of Turkey that Konya, Ankara, Karaman "N" to use the letter is somewhat different. Bu harfi vurgularlar. Sie betonen diesen Brief. They emphasize this letter. Они подчеркивают эту букву. “Zengin” yerine “zeNgin”, “yeni” yerine “yeNi” derler. They say "zeNgin" instead of "rich" and "new" instead of "new". Onlar da “K” harfi yerine “G” harfini kullanırlar. They also use the letter "G" instead of the letter "K".

Bence Türkiye'deki en komik ağız, Karadeniz ağzıdır. I think the funniest mouth in Turkey, the Black Sea port. Özellikle Karadeniz'in doğusunda konuşulan Türkçeyi anlamak zordur: Trabzon, Rize, Artvin. It is difficult to understand Turkish spoken especially in the east of the Black Sea: Trabzon, Rize, Artvin. Bugün hâlâ Trabzon'un bazı köylerinde Yunanca konuşulur. In einigen Dörfern von Trabzon wird heute noch Griechisch gesprochen. Greek is still spoken in some villages of Trabzon today. Artvin'in bazı köylerinde de Hemşince (bir tür Ermenice) konuşulur. In some villages of Artvin, Hemşin (a kind of Armenian) is spoken.

Karadeniz'de “çocuk” kelimesi yerine “uşak” kelimesi tercih edilir. The word “butler” is preferred over the word “child” in the Black Sea. В Черноморском регионе слово «слуга» предпочтительнее слова «ребенок». “Uşak” kelimesinin birinci anlamı “erkek hizmetçi”dir. The first meaning of the word “Uşak” is “male maid”. Первое значение слова «слуга» — «мужчина-слуга». İkinci anlamı “çocuk”tur. The second meaning is “child”.

Trakya bölgesindeki Türkçe de bana komik geliyor. Turkish in the Thrace region seems funny to me. Orada yaşayan insanlar “H” harfini genellikle telaffuz etmiyorlar. People who live there usually don't pronounce the letter "H". Люди, живущие там, обычно не произносят букву «Х». Örneğin, “haydi” yerine “aydi”, “hep” yerine “ep” gibi. For example, "aydi" instead of "come on", "ep" instead of "always". “Erkek çocuk” için “kızan” kelimesini kullanırlar. They use the word "angry" for "boy." Они используют слово «сердитый» для «мальчика». “Aptal” yerine “susak” derler. They say "thirst" instead of "stupid". Они говорят "глупый" вместо "глупый".

İzmir'de bazı şeylere farklı isimler verilmiştir: “Simit”e “gevrek”, “çekirdek”e “çiğdem”, “domates”e “domat” derler. Some things are given different names in İzmir: They call "Simit" "crispy", "core" "crocus", "tomato" "tomato". Некоторым вещам в Измире даются разные названия: они называют «симит» «хрустящим», «семя» «крокусом», «помидором» «помидором». “mısır”a “darı”, “incir”e “yemiş” derler. They call "corn" "millet", "fig" "eaten". Ancak bunlar yazı dilinde kullanılmaz. However, these are not used in writing language. Однако они не используются в письменной речи.

Kars şehri 1878-1918 arasında Rus yönetimindeydi. The city of Kars was under Russian rule between 1878-1918. Город Карс находился под властью России с 1878 по 1918 год. Bunun için onlar birkaç Rusça kelimeyi günlük hayatta kullanırlar. For this, they use several Russian words in daily life. Erzurum'da da Rusların etkisiyle “patates”e “kartol”, “askere” “saldat”, “su”ya “voda” denir. In Erzurum, under the influence of the Russians, "potato" is called "cartol", "soldier" "saldat", "water" or "voda".

Iğdır, Türkiye'nin doğusunda yer alan küçük bir şehirdir. Iğdır ist eine kleine Stadt im Osten der Türkei. Igdir is a small town located east of Turkey. Ыгдыр — небольшой город на востоке Турции. Oradaki halkın yarısı Azerbaycan Türküdür. Half of the people there are Azerbaijani Turks. Половина населения там азербайджанские тюрки. Onlar Azerbaycan Türkçesi konuşurlar. They speak Azerbaijani Turkish. Iğdır'a komşu olan Kars'ta da benzer bir durum söz konusudur. A similar situation is also observed in Kars, which is adjacent to Iğdır. Похожая ситуация и в Карсе, примыкающем к Ыгдыру.

Mardin'de birkaç köyde İsa Mesih'in dili Aramicenin modern hali olan Süryanice konuşulur. In a few villages in Mardin, the language of Jesus Christ is spoken in Syriac, the modern form of Aramic. В нескольких деревнях в Мардине говорят на сирийском языке, современной версии арамейского, языке Иисуса Христа. Ayrıca onlar Süryaniceyi ibadet dili olarak da kullanırlar. They also use Syriac as the language of worship. Они также используют сирийский язык в качестве языка поклонения.

Kayseri'de, Kahramanmaraş'ta 19. yüzyılda Rusya'dan Türkiye'ye göç eden Çerkesler yaşar. In Kayseri, Kahramanmaras lived in the 19th century, Circassians emigrated from Russia to Turkey. Черкесы, иммигрировавшие в Турцию из России в 19 веке, живут в Кайсери, Кахраманмараш. Özellikle yaşlı Çerkesler hâlâ Çerkesce konuşurlar. Especially old Circassians still speak Circassian. Ayrıca Kahramanmaraş'ta 1990'lardaki savaştan sonra Türkiye'ye gelen Çeçenler yaşar. Also live Chechens who came to Turkey in 1990 after the war in Kahramanmaras.

Sonuç olarak, Türkiye'deki ağızlar (şiveler) bölgeden bölgeye farklılık gösterir. Dadurch unterscheiden sich Dialekte (Dialekte) in der Türkei von Region zu Region. As a result, the openings in Turkey (accents) varies from region to region. В результате диалекты (диалекты) в Турции отличаются от региона к региону. Ancak yazı dili standarttır. Die Schriftsprache ist jedoch Standard. However, the written language is standard. İzmir'de de Diyarbakır'da da aynı şekilde yazılır. It is written in İzmir and Diyarbakır in the same way. Bence anlaşılması en zor ağız Doğu Karadeniz ağzıdır. I think the most difficult mouth to understand is the East Black Sea mouth. Я думаю, что самый сложный для понимания диалект – это восточно-черноморский диалект.

Bazı Türk dizilerinde bu farklı ağızları göstermeye çalışırlar. In some Turkish series, they try to show these different dialects. Эти разные диалекты пытаются показать в некоторых турецких сериалах. Ancak bence bunları duymanın, öğrenmenin en iyi yolu Türkiye'yi gezmektir. But to hear them, I think, the best way to learn is to travel to Turkey. Тем не менее, я думаю, что лучший способ услышать и узнать о них — это посетить Турцию.