Aeneid: Book I, 1-33
Arma virumque canō, Trojae quī prīmus ab ōrīs
Italiam fātō profugus Lavinaque vēnit
lītora — multum ille et terrīs jactātus et altō
vī superum, saevae memorem Jūnōnis ob īram,
multa quoque et bellō passus, dum conderet urbem
īnferretque deōs Latiō — genus unde Latīnum
Albānīque patrēs atque altaue moenia Rōmae.
Mūsa, mihī causās memorā, quō nūmine laesō
quidve dolēns rēgīna deum tot volvere cāsūs
īnsignem pietāte virum, tot adīre labōrēs
impulerit. Tantaene animīs caelestibus īrae?
Urbs antīqua fuit (Tyriī tenuēre colōnī)
Karthāgō, Ītaliam contrā Tiberīnaque longē
ōstia, dīves opum studiīsque asperrima bellī,
quam Jūnō fertur terrīs magis omnibus ūnam
posthabitā coluisse Samō, hīc illius arma,
hīc currus fuit; hoc rēgnum dea gentibus esse,
sī quā fāta sinant, iam tum tenditque fovetque.
Prōgeniem sed enim Troiānō ā sanguine dūcī
audierat Tyriās ōlim quae verteret arcēs;
hinc populum lātē rēgem bellōque superbum
ventūrum excidiō Libyae; sīc volvere Parcās.
Id metuēns veterisque memor Sāturnia bellī,
prīma quod ad Troiam prō cārīs gesserat Argīs —
necdum etiam causae īrārum saevīque dolōrēs
exciderant animō; manet altā mente repostum
iūdicium Paradis sprētaeque iniūria formae,
et genus invīsum, et raptī Ganymēdis honōrēs:
hīs accēnsa super iactātōs aequore tōtō
Trōas, reliquiās Danaum atque immītis Achillī,
arcēbat longē Latiō, multōsque per annōs
errābant, āctī fātīs, maria omnia circum.
Tantae mōlis erat Rōmānām condere gentem!