Nú segir frá undarlegum æxlunum við Elivoga

Hinu verður samt ekki neitað, að margt er stórundarlegt um getnaði og það væri hreinn yfirdrepsskapur að þegja um það. Þannig var til dæmis uppi í árdaga stórvaxinn maður, sem rasistar kalla þurs, erÝmir hét. Tilkoma hans var með afar sjaldgæfu móti en hann kviknaði hreinlega sjálfkrafa við það að hrím úr ískaldri ánni Elivogum bráðnaði þegar það mætti jarðhita og glóandi sindri af nærliggjandi háhitasvæði, Múspelli. Menn þóttust sjá að þetta hefði orðið með svipuðum hætti og þegar víur kvikna af engu í fiski og flugur á mykjuhaugum. Fátt segir af afrekum þessa náunga annað en að hann sofnaði og var ekki öðru vísi en margur maðurinn enn þann dag í dag, að hann rennsvitnaði í svefninum, nætursviti er það kallað og er algengt hjá miðaldra fólki og eldra en yfirleitt meinlaust. Nætursviti Ýmis var hinsvegar svo mergjaður að ekki spratt einasta nokkuð fullburða og vel gerður kvenmaður í vinstri holhöndinni á honum heldur karlmaður líka. Ekki er að efa að frumkirkjunni hefði fallið þessi saklausi æxlunarmáti Ýmis vel í geð en sú gleði hefði raunar orðið skammvinn, því parið fylgdi ekki fordæmi hans heldur æxlaðist með uppáferðum og undan því er kominn mikill og misskemmtilegur ættbogi.

Mörgum þætti að með þessu hefði Ýmir afrekað nóg í einum og sama blundinum, að geta og fæða fullvaxta par á þessum einkennilega og að sumu leyti óþrifalega stað sem holhönd trölla er. Svo var ekki. Það varð næst að annar fótur hans gerðist áleitinn við hinn og gerði honum son. Því miður lætur heimildarmaður okkar, Snorri Sturluson, þess ógetið hvort það var vinstri fóturinn eða sá hægri sem tók þetta frumkvæði, annars vissum við hvor fóturinn á okkur er karlfótur og hvor kvenfótur. Hitt er vitað að fæturnir áttu saman son þann, sem Þrúðgelmir hét og var ákaflega illa fatlaður, því hann hafði sex höfuð og hefði þannig aleinn getað sungið sextett.

Þetta voru annarlegir og viðburðaríkir tímar og vissulega virðast ósar árinnar Elivoga hafa verið furðustaður, því þar varð til - með sama hætti og Ýmir - belja sem Auðhumla heitir. Það kemur ekki á óvart þegar maður þekkir þessi tildrög kýrinnar að efnaskiptin í henni voru í ólagi, enda leið hún fyrir saltskort og tók að sleikja nærliggjandi stein í örvæntingarfullri leit að salti. Hrjúf beljutungan vann smám saman á hörku steinsins og að kvöldi hins fyrsta dags stóðu mannshár upp úr steininum, annað kvöldið höfuð og þriðja daginn lauk hún við að sleikja heilan mann úr steininum, enda var hún þann dag orðin þjálfaðri og mikilvirkari í sleiknum. Fullt lífsmark var með manni þessum. Eins og það er þó forvitnilegt, þá hefur láðst að halda því til haga hvort maður þessi var fyrir inni í steininum eða hvort beinlínis átti sér stað getnaður milli steinsins og kýrtungunnar.

Til þess er tekið að maðurinn þessi var bæði stór og fagur og alveg rétt skapaður. Hann fékk nafnið Búri, og það er ekki honum að kenna að það orð er síðan notað um nirfla og durga, því á þess háttar reyndi ekki hjá honum, peningalausum manninum. Hann átti son, hugsanlega einn með sjálfum sér, því ekki er vitað til að nokkur kvenmaður hafi verið honum samtíða í heiminum. Af syni hans eru komnar miklar ættir sem ég rek ekki frekar, enda fjölguðu þær sér með hefðbundnum aðferðum.

Edda Snorra Sturlusonar. Mál og menning. Reykjavík 1984

Bæksted, A.: Goð og hetjur í heiðnum sið. Bókaútgáfan Örn og Örlygur hf. Reykjavík. 1986