Hvernig er gott að nota LingQ?
Velkomin aftur í einfalt eintal með Rökkva, eða maður getur sagt einföld eintöl ef maður er að tala um að þetta séu margir þættir. Hérna ætla ég bara að tala án þess að vera með handrit. Ég er ekki búinn að skrifa niður það sem ég ætla að segja fyrirfram. Ákveð bara hvað ég ætla að tala um og svo segi ég bara hlutina eins og mér dettur í hug að segja þá.
Nú ætla ég aðeins að tala um hvernig ég held það sé gott að nota LingQ. Það er auðvitað ekki þannig að ein leið til að nota LingQ sé best fyrir alla. Það getur verið að sumir noti LingQ á einn hátt og aðrir noti LingQ á annan hátt og það sé bara mjög gott fyrir þá báða eða þau bæði, hvernig sem þau vilja nota það. Sumir eru kannski líka búnir að læra að tala málið og eru að læra að lesa það, eða þeir eiga eftir að læra meira að hlusta, þeir eru búnir að læra að lesa og þá er eðlilegra að þeir hlusti meira heldur en þeir lesi.
Ég held það sé mjög gott að lesa mikið í LingQ. LingQ sýnist mér mest vera hannað til þess að lesa. Það virkar mjög vel. Því að ef ég tæki upp bók, segjum bók á ítölsku eða eitthvað, ég er búinn að læra smá á Ítölsku en ekki mikið og ég ætlaði að lesa flókna sögu á ítölsku, þá er svo mikið sem ég mundi ekki skil.. fyrirgefið að ég tala svolítið hratt, þá er svo mikið sem ég mundi ekki skilja. Ef ég væri að tala íslensku á fullum hraða þá mundi ég kannski bara segja: Það er svo mikið sem ég mundi ekki skilja. Þetta er soldið of hratt þegar maður er að byrja að læra á hlusta á einhvern. En þá er svo mikið sem ég myndi ekki skilja, það er bæði hægt að segja mundi og myndi, að ég myndi ekki skilja söguna og ég mundi bara fljótlega byrja óvart að hugsa um eitthvað annað og áður en ég vissi af væri ég kannski bara búinn að lesa stafina en ekki, ekki skilja neitt, eða bara hættur að lesa og farinn að hugsa um eitthvað annað sem mér finnst áhugavert. Með lingQ að þá ertu náttúrulega alltaf strax með þýðingar af öllum orðunum sem þú skilur ekki og það hjálpar þér að skilja heildina.
Maður má samt ekki byrja með of erfiðar sögur eða of erfiða texta, af því að ef þú ert með flókinn texta og þú þarft að fletta upp hverju einasta orði, þá skilurðu heldur ekki neitt, því að það er svo mikilvægt að skilja samhengi. Og þú getur ekki endilega skilið samhengi með því að beinþýða hvert og eitt orð fyrir sig. Það virkar ekki. Maður þarf samt að byrja á einföldum textum ef maður kann ekki neitt í tungumálinu. En LingQ hjálpar svo mikið með þetta að geta séð þýðingarnar. Og svo ef maður er búinn að lesa einhverja einfalda sögu, getur maður bara lesið hana aftur og aftur.
En ég vil benda öllum á, sem eru að nota lingq að lesa ekki bara, að hlusta líka.
Það er mjög gott til dæmis að, að ýta á orðin og heyra hvernig þau eru borin fram. Jafnvel ef maður er ekki að hlusta á allan textann að smella á orðin og bara heyra hvernig þau eru sögð ein og sér. Svo ef maður er að læra eitthvað einfalt eins og litlu 60 smásögurnar, örsögurnar í LingQ eða eitthvað, að kannski lesa þær fyrst og hlusta svo. Þegar maður er kominn lengra þá finnst mér oft gott að hlusta fyrst því að það er auðveldara að skilja það sem að maður les heldur en það sem maður hlustar á. Það er meðal annars af því að þú hefur nógan tíma þegar þú lest. Þú getur bara tekið eins mikinn tíma og þú vilt. Þú getur smellt á orðið, skoðað það, en þegar þú hlustar á talmál þá talar einhver bara á einhverjum ákveðnum hraða. Ef þú skildir ekki, þá kemur bara næst orð og þú missir af því. Þannig að það er yfirleitt auðveldara að lesa, en að hlusta. Og það er líka auðveldara að þekkja orð í texta heldur en í tali, því að orð er alltaf eins í texta. Það eru sömu bókstafirnir, en í tali þá getur einhver verið að tala með mismunandi hreim eða mismunandi rödd, þannig að það er erfiðara yfirleitt að skilja orð í talmáli heldur en skrifmáli. Þannig að þegar maður er kominn lengra í tungumáli þá er oft gott að hlusta fyrst á textann og svo ef maður skilur kannski ekkert allt, kannski 70 prósent eða 80 prósent, skilur sumt en skilur ekki allt, þá er gott að lesa textann þegar að maður er búinn að hlusta, til þess að skilja það sem maður skildi ekki.
En þegar þú er byrjandi í LingQ þá finnst mér mjög gott að lesa fyrst einfaldan texta og hlusta svo á hann, því að þá veistu heilmikið um hvað þessi texti er um þegar þú hlustar og það hjálpar þér að skilja þegar þú hlustar.
Og annað sem er mjög gott, það er að taka texta sem að maður hefur lesið nú þegar, maður hefur lesið þá áður, á máli sem maður kann, kannski sínu eigin máli. Eins og ef þú lest einhverja sögu, eða hlustar á einhverja sögu í LingQ, sem að þú bara kannt. Kannski er þetta bók sem að þú last þegar að þú varst krakki, eitthvert ævintýri eftir Jules Verne frá Frakklandi eða eitthvað svoleiðis og þú veist hvað gerist í því. Þá af því að þú veist samhengið, þá hjálpar samhengið þér að skilja textann, þannig að þú getur byrjað á því. En þegar þú ert alger byrjandi þá er ekki gott að lesa svona heila bók, eins og öh, Umhverfis jörðina á 80 dögum, eða einhverja svona bók. Þá er betra að lesa einfalda texta. En það sem að þú getur þá gert, eins og ef þú ætlar að byrja á 60 smásögunum, 60 örsögunum og þér finnst það kannski of erfitt. Segjum að þú sért að byrja á alveg, alveg nýju máli. Þú kannt ekkert í því. Segjum ef ég ætti að byrja á, segjum rússnesku. Kann ekki neitt í rússnesku. Þá er það soldið erfitt strax. Þá gæti ég náttúrulega lesið þessar 60 örsögur á íslensku, eða á máli sem ég kann eins og ensku, lesið þær fyrst á því. Þá veit ég um hvað sagan er og svo myndi ég fara og læra á rússnesku og vera að, vera að lesa orðin, þá veit ég um hvað sagan er, hvað gerist í sögunni og þá er auðveldara fyrir mig að skilja allt samhengið. Að það er kannski saga um mann sem á bíl og hann er að keyra í vinnuna og þá þegar ég sé orðið bíll þá er auðveldara fyrir mig að muna af því að ég man að þetta er saga um mann sem er að keyra bílinn sinn í vinnuna og þá er auðveldara fyrir mig að muna hvað vinna hét á rússnesku og svo framvegis.
Þannig að þetta eru svona nokkur ráð um hvernig á að læra í LingQ, en aðal málið er bara að gera bara nógu mikið. Að lesa mikið. Passa að það sé ekki of erfitt. Að það sé tiltölulega skiljanlegt, það sem þú ert að lesa. En svo þegar maður er kominn lengra í LingQ, þá er mjög gott að skipta oft, að skipta um erfiðleikastig. Ef maður er alltaf að lesa eitthvað sem er auðvelt fyrir mann, þá lærir maður of lítið. Þá fer manni of lítið fram. Það er mjög gott að fara síðan í eitthvað erfiðara. Þó það sé leiðinlegt fyrst og maður skilji lítið, að fara í eitthvað erfiðara og vinna svolítið mikið í því að lesa mikið í einhverju erfiðara. Og svo bara fara aftur til baka í eitthvað auðvelt. Og mér finnst þetta líka stundum gott, þegar ég er, þegar ég er orðinn betri í tungumálinu, kominn upp á hærra stig og kann meira og er að lesa kannski erfiða texta að fara stundum aftur á bak í eitthvað mjög auðvelt. Af því að þá hvíli ég mig. Þá líður mér líka vel ef að ég er kannski farinn að geta lesið sögu á frönsku eins og Greifann af Monte Cristo, sem er flókin saga og ég byrjaði bara á einhverjum smásögum, ...auðveldu, þá fer ég kannski aftur úr Greifanum í Monte Cristo í eitthvað sem er miðlungs erfitt og les það. Af því að þá finn ég hversu mikið mér hefur farið fram. Og þá er ég svo ánægður, þá hugsa ég: Vá! Þegar ég var að lesa þessa sögu fyrir hálfu ári, þá skildi ég bara sjötíu prósent, en núna skil ég bara næstum allt. Nú skil ég bara næstum 100 prósent. Þannig að það er gott að fara upp og niður í erfiðleika svolítið. Ekkert kannski alltaf, en stundum.
Og það er sama ef þú ert kannski orðinn mjög góður í að lesa byrjendaefni. Prófa þá að fara aðeins í eitthvað sem er aðeins erfiðara, miðlungs efni eða jafnvel erfitt efni, bara til að sýna þér hvað þú átt eftir að læra mikið. Hvað það er í rauninni mikið ah, miklu erfiðara efni til og hvað þú átt mikið eftir. Að það er kannski soldið erfitt og soldið leiðinlegt að sjá að þó maður hafi kunnað allt byrjendaefnið að þá er mikið eftir, en þú þarft að sjá það til þess að sýna þér hvað er langt eftir og, og hvetja þig áfram til að vera duglegri og læra meira. Það er gott, oft gott að, að finna svona aðeins, hvað, hvað er erfitt efni, virkilega erfitt og hvar stend ég núna. Og svo geturðu lesið pínu af þessu erfiða efni og verður mjög þreyttur þá ferðu bara aftur í auðveldara efni, eða miðlungs efni. Þannig það er mjög gott ráð að skipta aðeins á milli. Ekki vera alltaf í því sama. Ekki vera að þreyta þig endalaust með of erfiðu efni. Ekki vera að, að lesa efni sem er of auðvelt og þú lærir ekkert nýtt á. Skipta á milli. Og svo verður maður líka að hugsa, kannski ertu of þreyttur, kannski komstu heim úr vinnunni. Þá geturðu kannski ekki farið að lesa eitthvað eins og Greifann af Monte Cristo. Það er kannski bara of erfitt. Og þá lestu kannski bara eitthvað einfalt. Og þá geturðu líka kannski bara í staðinn, ef þú ert til dæmis orðinn mjög góður að lesa, farið bara og hlustað í staðinn og hlustað þá á eitthvað einfalt, ef þú ert betri í að lesa en að hlusta. Fara bara að hlusta á eitthvað einfalt. Þannig að þetta eru svona nokkur, eh ráð um hvernig mér finnst gott að nota LingQ og ég ætla ekki að hafa þetta lengra í þetta skipti.