Hvað á maður að gera á Íslandi? (1)

Jæja. Góðan daginn eða góða kvöldið, eftir því hvaða, á hvaða tíma þið eru að hlusta á þetta. Þetta eru einfaldar einræður með Rökkva og ég ætla bara svona aðeins, aðeins að tala um hvað er hægt að gera á Íslandi, ef maður kemur til Íslands sem ferðamaður. Ekkert mjög lengi, því að það er rosalega, rosalega margt hægt að gera á Íslandi. Ísland er ekkert svo rosalega lítið land. Það er ekki stórt land, það er til dæmis mjög lítið miðað við Þýskaland eða Bandaríkin, en það er stærra en Danmörk og það er stærra en Holland eða, eða Belgía. En mest af Íslandi er ekki byggilegt land. Byggilegt það þýðir að það sé hægt að byggja á því og Ísland, mest af Íslandi er ekki byggilegt. Það er það sem við köllum öræfi og hálendi, þar sem er mikið af, af storknuðu eldhrauni og í rauninni jöklum og háum fjöllum. Og það er mjög erfitt að byggja vegi í gegnum hálendið og byggja þorp og það er heldur ekki svo mikill tilgangur með því. Að eh, í rauninni þegar Ísland var að byggjast þá byggðist það fyrst eh, vegna búskapar. Búskapur er í rauninni ehm, þar sem að þú ert bóndi og þú ert að rækta annaðhvort dýr eða þú ert að rækta til dæmis kornmat fyrir menn. Og Ísland byggðist síðan seinna meir mikið meir vegna í rauninni fiskveiða, þar sem er verið að veiða fisk úr sjónum og það er ennþá mjög stór þáttur í íslenskum efnahagi að veiða fisk. Það var mjög lengi, lengi stærsti hlutinn af okkar efnahagi og núna er það í rauninni tvennt sem að er aðallega ráðandi í efnahagnum á Íslandi það eru fiskveiðar og ferðabransinn, sem ég ætla einmitt að tala um.

Þegar maður kemur til Íslands eins og ég segi, að eh, þá er hálendið stærsti hlutinn af Íslandi og það er ekkert auðvelt að fara á hálendið. Það er eiginlega ómögulegt á veturna. Á sumrin þá eru lélegir vegir og það þarf góða bíla til að keyra þar. En við ferðumst mikið um láglendið. Suðurland til dæmis er vinsæll staður á Íslandi til að ferðast um og við förum ferðir svona aðeins upp í hálendið, ekki hátt upp í hálendið, til að skoða Gullfoss og Geysi til dæmis. En Ísland er eldfjallaland, þannig að það er mikið af eldfjöllum á Íslandi. Og ég er oft spurður hvort það sé hægt að sjá eldgos á Íslandi en það er ekki oft. Það er kannski eldgos á svona fjögurra eða fimm ára fresti og þá gerist það oft bara undir einhverjum jökli þannig að maður sér ekki eldhraunið koma upp, eða það gerist uppi í hálendi þar sem er ekki auðvelt að komast.

En það sem að er oft hægt að sjá á Íslandi, sem að margir koma til Íslands til að sjá og líka á veturna og í rauninni er ekki hægt að sjá það á sumrin, það eru norðurljós. Það eru semsagt græn ljós sem að birtast á himninum og er bara hægt að sjá í rauninni þegar að það er myrkur. Því ef að það væri dagsbirta, þá er of mikið dagsljós og þessi grænu ljós í rauninni, hverfa bara í dagsljósi. En norðurljósin eru semsagt geislun frá sólinni sem að lýsir upp himininn oft svona með grænum fallegum litum og stundum fjólubláum og hvítum litum líka og allskonar litum. Ferðamenn koma oft á veturna og fara þá á nóttunni í ferðalag, stundum sjálfir, stundum með rútu, til að reyna að sjá norðurljósin. Þetta er mjög vinsælt. En ef þið viljið sjá norðurljós á Íslandi þá koma þau ekkert alltaf. Það, þau eru ekki á hverri nóttu þannig að maður þarf þá kannski að reyna oft.

Svo er annað á Íslandi sem er mjög sérstakt sem að margir vita af og margir vilja sjá og það eru heitir hverir. Heitir hverir það er heitt vatn sem kemur upp úr jörðinni af því að fyrir neðan Ísland þá er fljótandi eldhraun, kvika eins og það heitir á íslensku og hún er tiltölulega stutt fyrir neðan Ísland, bara nokkra kílómetra, þegar á mörgum öðrum stöðum á jörðinni myndirðu þurfa að fara hundrað kílómetra ofan í jörðina áður en þú kemur að eldhrauni. Á Íslandi er það á mörgum stöðum bara nokkra kílómetra, bara fáa kílómetra, fáeina kílómetra undir jörðinni. Og eh, þetta heita eldhraun undir jörðinni hitar oft jörðina, þannig að það er oft heitt vatn undir jörðinni á Íslandi og stundum á yfirborðinu. Og á Íslandi eru heitir hverir. Á sumum stöðum er meira að segja hægt að baða sig í heitum hverum í jörðinni á Íslandi og það eru líka örfáir hverir á Íslandi sem eru goshverir. Þeir gjósa. Ehm, maður getur sagt að eldfjall gjósi. Þá spýtir það eldhrauni upp úr jörðinni og maður getur sagt að goshver gjósi þegar hann spýtir svona sjóðheitu vatni upp úr jörðinni. Og frægasti goshverinn á Íslandi heitir Geysir, en hann er hættur að sprauta vatni. Hann er í rauninni bara kyrr núna. Hann er ennþá mjög heitur en hann, hann gýs ekki lengur. En við hliðina á honum er annar goshver sem heitir Strokkur sem að gýs og sprautar vatni, stundum þrjátíu metra upp í loftið sem er mjög gaman að sjá. Og rétt hjá Geysi er síðan mjög flottur foss sem heitir Gullfoss.

Margir fara líka til Íslands til þess að sjá Þingvelli, sem að eru mjög, mjög gamalt þing, sem er ekki notað lengur. En Íslendingar stofnuðu Alþingi svona um það bil árið nítjánhundruð og..., fyrirgefðu, Íslendingar stofnuðu Alþingi um það bil árið níuhundruð og þrjátíu, nítjánhundruð og þrjátíu það er bara eiginlega bara í nútímanum, það er bara á milli fyrra stríðsins og seinna stríðsins. Það er miklu, miklu seinna. Svona getur maður sagt eitthvað vitlaust stundum. En þar reka flekarnir, Evrasíuflekinn og Norður Ameríku landflekinn burt fá hvorum öðrum, en það eru svona landflekar á jörðinni, sem að annaðhvort klessa á hvorn annan, keyra á hvorn annan, eða keyra í sundur frá hvorum öðrum. Og á Íslandi þá er það Norður Ameríku flekinn á Vestur-Íslandi og Evrasíuflekinn á Austur-Íslandi, eða austar á Íslandi. Og þeir mætast á Þingvöllum og maður getur séð kantana á þeim og í dalnum sem er á milli flekanna, þar var Alþingi Íslendinga í gamla daga. Það eh, það hætti, það var, það var hætt með Alþingi svona rétt fyrir árið átjánhundruð og þá fluttist það allt til Reykjavíkur, en þetta var mjög gamalt þing.

Öhm, á Íslandi eru líka margir jöklar. Þeir eru að verða minni með tímanum því að núna er loftslagið á Íslandi að hlýna og þeir bráðna en það eru ennþá margir stórir jöklar á Íslandi. Jöklar eru mjög fallegir. Sumir hafa jökulsárlón, eða jökullón fyrir framan sig, þar sem að hluti af jöklinum er búinn að bráðna og það er komið stöðuvatn fyrir framan jökulinn og svo brotna í rauninni ísjakar af jöklinum og eh fljóta þá, fljóta þá í, í vatninu. Þetta er kallað jökullón. Og frægasta jökullón á Íslandi heitir Jökulsárlón og það er á suðaustur Íslandi og er mjög fallegt og þar hafa verið teknar upp margar bíómyndir, svona hasarmyndir, James Bond til dæmis og, og Batman og fleiri.

En, eh á Íslandi þó maður geti sjaldan séð eldgos þá getur maður stundum líka séð eldgíga. Það er þar sem að eldhraunið kom upp úr eldfjöllunum einhverntíman áður. Og einn til dæmis frægur eldgígur heitir Kerið. Og ef maður fer í ferð sem heitir Gullni hringurinn eða Gullhringur, þá getur maður oft farið og séð Kerið og Geysi og Gullfoss og Þingvelli á einum degi.

En mjög margir ferðamenn á Íslandi, sem við köllum stundum túrista það er eiginlega enskt orð. Við segjum ferðamaður á góðri íslensku, en við segjum líka stundum túristi. Mjög margir ferðamenn þeir náttúrulega koma til Reykjavíkur. Þeir fljúga til Keflavíkur og keyra síðan til Reykjavíkur og eru þar og fara kannski í dagsferðir, eins og þeir fara Gullna hringinn og þeir keyra suðurströndina á Íslandi, sem er með mörgum fallegum fossum og Suðurströndin er líka með mjög fallegri svartri strönd með stuðlabergi. Stuðlaberg eru svona súlur úr basaltbergi sem eru mjög fallegar. Það er líka svoleiðis á Írlandi á stað sem er kallaður Giant‘s causeway og það er mikið af því á Íslandi og það er strönd sem heitir Reynisfjara sem er mjög falleg sem er með svona stuðlabergi. En hún er hættuleg. Það geta verið stórar öldur þar. Og stundum hafa ferðamenn farið of nálægt sjónum og öldurnar hafa steypst yfir þá og sogað þá út í sjóinn og þeir hafa dáið. Því að sjórinn er mjög, mjög kaldur á Íslandi líka. Hann er kannski bara fjórar gráður celcius og maður er mjög fljótur að fá krampa og deyja úr kulda í sjónum. Á suðurströndinni nálægt Reynisfjöru er líka mjög fallegur klettur sem að heitir Dyrhólaey og þar eru lundar á sumrin. Lundar eru fuglar sem að eru mjög fallegir. Þeir eru með skrautlegt nef á sumrin og þeir eru með stutta vængi sem þeir blaka mjög, mjög hratt til að fljúga og stinga þeir sér í sjóinn og veiða fiska. Þetta eru svona staðirnir kannski sem að ferðamenn fara mest á frá Reykjavík, það er Suðurströnd og Gullhringur. Ef maður fer svolítið lengra, þá er skagi fyrir norðan Reykjavík sem heitir Snæfellsnes og hann er mjög fallegur. Það er líka mikið af stuðlabergi þar. Öhm, það er klettur úti í sjónum á endanum á Snæfellsnesi sem lítur út eins og gömul kona. Lítur út eins og gömul kona sem er að vaða í sjónum sem er mjög fallegur. Og Snæfellsnesið er allt mjög fallegt og þar er líka, er á endanum jökull sem að heitir Snæfellsjökull.

Þetta eru svona kannski helstu ferðirnar sem að, sem að eh, ferðamenn fara frá Reykjavík, en eitt sem er skrítið er að það er mjög fallegt á Reykjanesi, sem að er hjá Keflavíkurflugvelli á sama skaga og Keflavíkurflugvöllur og bara mjög stutt frá Reykjavík. En það er eiginlega skrítið hvað fáir ferðamenn virðast vita af því og hvað fáir ferðmenn virðast skoða Reykjanes því að það er bara þarna rétt hjá flugvellinum og rétt hjá Bláa lóninu. Bláa lónið er semsagt rétt hjá flugvellinum. Og það er svona vatn sem að maður getur farið ofan í. Það þarf að borga fyrir aðgang, en, það kostar að fara ofan í, en það er svona blátt vatn, jarðvatn sem að kom upp af því að við vorum að bora niður í bergið til að fá heitt vatn til þess að hita húsin okkar. Þá kom upp svona blátt vatn sem er mjög ríkt í allskonar steinefnum, bláhvítt vatn sem er heitt og úr því var gert svona bað, svona, svona lítið vatn sem að er kallað Bláa lónið sem er hægt að baða sig í og það er mjög vinsælt. En í kringum Bláa lónið er nefnilega, á Reykjanesskaganum er margt mjög fallegt. Þar eru hverir til dæmis einn sem heitir Gunnuhver sem að spýtir og frussar vatni stöðugt upp úr jörðinni og þar er, eru eru fallegir klettar, þar er gamall viti sem heitir Reykjanesviti sem er mjög fallegur og svo eru leirhverir á stað sem heitir Seltún og þar er mjög, mjög mikil lykt af brennisteini í loftinu. Mjög sérstök lykt sem að manni finnst nú yfirleitt ekki góð. En maður keyrir til staðar sem að heitir Krísuvík og þar er Seltún þetta hverasvæði sem er mjög fallegt.

Og það er mjög fallegt hraun á Reykjanesi og þar var síðasta eldgos á Íslandi og þar er hægt að skoða hraunið sem að kom upp af því, þó að maður sjái ekki, ekki rennandi eldhraun lengur, en eh, nú veit ég ekki hvenær þið hlustið á þetta en núna er árið 2023 og þá var það í rauninni fyrir ári og síðan tveimur árum sem voru eldgos þar.

En ég er búinn að tala aðeins of lengi um þetta. Það er erfitt að tala um allt sem er á Íslandi, svo finnst manni alltaf að maður hafi gleymt einhverju. En það sem ég ætlaði að segja er að ég er búinn að tala svona um það helsta sem fólk gerir kannski þegar að það fer til Reykjavíkur. Og auðvitað skoðar það söfn í Reykjavík og það labbar um Reykjavík og skoðar staði þar eins og Hallgrímskirkju og Perluna.