Nederland, de cocaïnepoort van Europa

Welkom in de haven van Rotterdam...

...knooppunt in de cocaïnesmokkel.

Handen zien! -Kom eruit!

Want op dit terrein doet de douane de ene na de andere recordvangst.

En verdienen drugscriminelen miljoenen met het binnenhalen van cocaïne.

Wordt gedaan door zogenaamde uithalers, die de haven de laatste weken overspoelen.

Op dit moment is het extreem.

Afgelopen twee weken hebben we 110 uithalers aangehouden, vanmorgen nog vier.

Ze hebben een nieuwe smokkelmethode, die lijkt het paard van Troje.

Want door zich in een container het haventerrein op te laten rijden...

...kunnen ze achter de hekken komen en cocaïne verplaatsen.

Dat liep vorige week bijna nog dodelijk af.

Ze hebben zelf vanuit de container 112 gebeld.

Meerderen van hen hadden ademhalingsproblemen.

Maar vaak lukt het wel, en die smokkel hier heeft uiteindelijk impact op het hele land.

Excessief geweld, ernstige maatschappelijke ontwrichting...

...en corrumpering van de legale economie.

Medewerkers van een fruitimporteur in Hedel leven al twee jaar in een nachtmerrie.

Burgemeesters slaan alarm.

En Europol zegt nu dat het epicentrum van de cocaïnemarkt...

...definitief is verschoven van Zuid- naar Noord-Europa. Met Antwerpen en Rotterdam als zwaartepunt.

Hoe werd die smokkel zo groot dat-ie bijna onbeheersbaar lijkt?

Of het nu gaat om wiet, speed of xtc: Nederland heeft nogal een reputatie.

Maar hier in de haven draait het vooral om cocaïne.

Grotendeels afkomstig uit Colombia...

...Waar de geschatte productie van cocabladeren sinds 2013 flink toenam.

Onder andere omdat de overheid daar stopte met gifvluchten.

Waarbij vliegtuigjes vol met chemicaliën over cocavelden vlogen om zo oogsten te vernietigen.

Iets met gezondheidsrisico's.

En dus is weer volop aanbod vanuit productielanden.

Van waaruit de figuurlijke lijntjes, via tussenstops, naar de grote Europese havens lopen.

Soms in dubbele bodems of verborgen ruimtes in containers.

Dit is een ruimte voor de ventilatie voor de koelmotoren...

...en dat is een ruimte om cocaïne of andere spullen te kunnen verstoppen.

Maar ook in de lading.

Tussen boomstammen, vis, auto-onderdelen, vleermuizenmest, een kermisattractie...

...en natuurlijk: fruit.

Handig, want bederfelijk.

En dus is er minder tijd voor controles.

Er wordt dus volop gesmokkeld. En de politie heeft daar de handen vol aan.

Het loopt ons echt over de schoenen en de politie is er ongelooflijk druk mee.

Aan de lopende band zitten ze hier uithalers achterna en nemen ze cocaïne in beslag.

Vorig jaar was het veertig ton, maar daar zijn ze dit jaar - in september! - alweer overheen.

En dat is vermoedelijk nog maar het witte puntje van de ijsberg.

Aan de cocaïne die wél door de poort komt verdienen criminelen miljoenen.

Drugsgeld, dat een cruciale rol speelt in de Nederlandse georganiseerde misdaad.

Ze kopen zich ermee in bij de douane en havenmedewerkers...

Ex-douanier Gerrit. G. is veroordeeld tot 14 jaar cel voor corruptie.

Volgens de rechtbank heeft hij in opdracht van drugscriminelen grote partijen drugs doorgelaten.

...maar kopen ook invloed bij lokale bestuurders en zelfs bij voetbalclubs.

Een criminele suikeroom van een club die het salaris van een speler volledig voor zijn rekening neemt.

En met drugsgeld worden liquidaties uitgevoerd.

In een woonwijk in Huizen is een man doodgeschoten.

Burgemeesters smeken de landelijke overheid om harder in te grijpen...

...en beschrijven Nederland als een gouden roltrap voor de georganiseerde criminaliteit.

En als je je te pletter verveelt, je hebt geen perspectief...

Je ziet die gouden roltrap, dan stap je toch op die roltrap of niet?

Waar je makkelijk opstapt en zó wordt meegenomen naar het grote geld.

Dat zijn de gevolgen...

...dan nu: de oorzaken.

Met op 1: onze tolerantie tegenover drugs.

Wat meespeelt is dat Nederland eigenlijk altijd al een drugsland geweest is.

Treffend voorbeeld: De Nederlandse Cocaïnefabriek.

Deze fabriek bestond echt.

Aan de Schinkelkade in Amsterdam werden honderden kilo's cocaïne gemaakt...

...met cocabladeren afkomstig van de toenmalige kolonie Nederlands-Indië.

Cocaïne was in die tijd dan ook een medicijn tegen longziekten, verkrijgbaar in pilvorm...

...voor slechts 2 gulden per doosje.

Pas na grote internationale druk tekent Nederland de eerste Opiumwet...

...waarmee de bereiding, verwerking, vervoer en verkoop van cocaïne worden verboden.

Dan fastforward naar 1976...

...met het gedoogbeleid.

Verkoop en gebruik van hasj en wiet worden gedoogd.

Het is niet legaal? - Nee.

Wij noemen dat 'gedoogbeleid'.

We accepteren het.

Zo kun je softdrugs gewoon in de coffeeshop halen...

...waardoor Nederlanders makkelijk in aanraking komen met drugs en het allemaal minder crimineel voelt.

Het voorkomt straatdealers en overvolle gevangenissen.

Maar er is ook een probleem...

...de achterdeur.

Want grootschalige productie van softdrugs is al die tijd verboden...

...dus zien criminele groepen een kans om de coffeeshops te voorzien.

Ze stappen in en halen zo startkapitaal op voor het grotere werk: harddrugs.

Risicovoller, maar ook winstgevender.

Zoals cocaïne...

De laatste jaren neemt het gebruik vanhet verdovende middel cocaïne...

...schrikbarend toe, ook in Nederland

...dat in de jaren 90 in steeds grotere hoeveelheden ons land binnenkomt.

Dan vaak nog via bolletjesslikkers...

...maar inmiddels zijn de magen vervangen door zeecontainers.

Tweede reden dat cokesmokkelaars hier goed boeren:

Nederland is gewoon heel goed bereikbaar.

Deze haven in Rotterdam is de grootste van Europa.

Waar goederen voor het hele continent binnenkomen. Van fruit tot kermisattracties...

...en dus ook: cocaïne.

Die vervolgens over mooie snelwegen van A naar B gereden kan worden...

....opgeslagen in een van de vele pakhuizen...

...en zonder al teveel grenscontroles door kan naar de rest van het continent.

Je kunt dus gerust zeggen:

Datgene wat goed is voor een doorsnee transportbedrijf, is ook goed voor smokkelaars.

Derde reden: de lage straffen.

Want weet je nog, die uithalers waar ik het in het begin over had?

De boete die zij krijgen is 95 euro, voor het betreden van verboden terrein.

Honderd uithalers in een periode van twee weken, dat betekent dat we heel veel niet kunnen uitrechercheren.

Die worden naar huis gestuurd?

Die worden naar huis gestuurd, of het blijft op de plank liggen voor een volgende keer.

Burgemeesters en het OM pleiten voor een gevangenisstraf, maar zover is het nog niet.

En ook in vergelijking met het buitenland zijn de straffen hier in Nederland voor drugsdelicten laag....

...áls criminelen al gepakt worden.

We hebben geen tijd, geen mensen om daar goed en gedegen onderzoek naar te doen.

Ook in 2002 bereikte de smokkel een kookpunt.

In dat jaar kwam het kabinet met het 'Plan aanpak Drugssmokkel'.

En in 2017 kreeg het beleid opnieuw een oppepper, met een 'ondermijningsfonds'...

...dat regio's weerbaar moest maken tegen drugscriminelen en hun geld.

Maar ondertussen wordt het geweld alleen maar erger.

Er is dus meer nodig om van die criminelen te winnen.

Het probleem is wel heel ernstig.

Die netwerken, die zijn groot en die zijn heel hardnekkig.

Een aantal burgemeesters wil daarom softdrugs legaliseren, investeren in jongerenwerk en meer politie.

En ze willen - en krijgen - opnieuw meer geld.

Maar wij zijn wel benieuwd wat er volgens jou moet gebeuren.

Dus laat het hieronder in de comments even weten, en wellicht is het weer voer voor een nieuwe video.